Parupuyan jeung Menyan


Lamun keur gering, terus tatamba ka dukun, biasana mah osok terus kudu maké parupuyan. Menyan meunang ngajampé dukun téh kudu diseungeut dina parupuyan terus haseup menyanna kudu kaangseu atawa nebak kana awak anu keur diubaran.

Lamun keur boga hajat, saméméhna prung hajat téh, aya kabiasaan ngadeuheus heula ka kokolot. Ménta pangdoakeun. Balikna sarua mawa menyan. Menyan diseungeut maké parupuyan. Nyengeutna bisa di goah atawa di tengah imah dideukeutkeun kana dahareun.

Parupuyan

Parupuyan téh nyaéta wadah tempat paranti nyeungeut menyan. Wadah ieu aya anu dijieun tina kuningan jeung aya ogé anu dijieun tina taneuh. Wangunanana siga mangkok anu aya tihangan di handapeunana. Dina wadahna, osok diteundenan ruhak anu didadasaran ku lebu. Dina mangsana nyeungeut menyan, ruhak anu dipaké pikeun nyeungeut menyanna.

(Gambar meunang nginjeum ti http://www.blogspot.com/)

Bagean-bagean Imah Panggung


Lamun ditataan mah dina imah panggung teh loba pisan istilah anu biasa dipake. Ti mimiti istilah dina ngaran rohangan nepikeun ka istilah naon wae anu aya di imah atawa bahan-bahan anu ngajadikeun imah panggung bisa ngadeg. Ari istilah-istilah anu biasa dipake dina wangunan imah panggung nyaeta:

Rohangan Imah Panggung

Rohangan anu biasa aya dina imah panggung diantarana wae nyaeta:

  1. Kolong, mangrupakeun lolongkrang kosong anu aya di handapeun imah panggung.
  2. Tepas, mangrupakeun rohangan anu ayana di hareupeun imah. Biasana rohangan ieu tara make kikiding atawa lamun make kikiding teh ngan ukur handapna wungkul kira-kira satuur jangkungna tina papan atawa palupuh imah.
  3. Tengah Imah, mangrupakeun rohangan gede anu biasana aya di imah bagean tengah. Rohangan ieu biasa dipake ngumpul kulawarga atawa ngumpul jalma-jalma waktu keur aya riungan saperti sukuran atawa hamin.
  4. Pangkeng, rohangan pikeun istirahat atawa sare. Rohangan ieu bisa disebut oge ku istilah sepen, kamar, jeung enggon.
  5. Dapur, nyaeta rohangan paranti masak. Di dapur biasana dipake neundeun barang-barang paranti papasakan reujeung hawuna.
  6. Goah, mangrupakeun rohangan pikeun teuteundeunan dahareun sabangsaning pare atawa beas.
  7. Para, mangupakeun rohangan anu ayana di luhureun imah, di luhureun lalangit handapeun suhunan.
  8. Segog, mangrupakeun rohangan anu aya dina imah anu wangunanana nyarupaan kana hurup L. Rohangan ieu ayana di bagean imah anu di bagean sisi imah ka luar. Rohangan ieu biasa dipake neundeun sagala paparabotan atawa teuteundeunan sejenna (jadi gudang).

Istilah sejenna

Sedengkeun bahan-bahan sejenna anu biasa kapanggih dina imah panggung nyaeta:

  1. Lelemah, mangrupakeun taneuh anu datar atawa meunang ngahaja ngadatarkeun. Di tempat ieu teh anu bakal dijadikeun lahan pikeun nyieun imah.
  2. Tatapakan, bahan wangunan anu dijieunna tina batu meunang meulahan (mahat) dijieun siga balok anu dijieun dadasar pikeun nyieun imah. Jangkungna, taya ugeran anu jelas, ngan biasana mah jangkungna teh antara sajeungkal nepikeun ka satuur. Gedena oge taya watesanana.
  3. Tihang, mangrupakeun balok kai anu rada panjang anu dijadikeun tatangger pikeun ngadegkeun imah panggung. Biasana diteundeun di unggal sisi imah. Tihang mangrupakeun bahan anu kacida pentingna dina nyieun imah. Wewegna imah panggung teh utamana mah ku kuatna tihang ieu.
  4. Golodog. Mangrupakeun tetecean anu diteundeun di luareun lawang panto. Golodog teh bisa dipake pikeun dariuk jalma anu ngadon ngawngkong atawa ngareureuhkeun kacape. Bisa oge dijadikeun pikeun neundeun tarumpah atawa sendal jalma nu boga imah reujeung semah.
  5. Bangbarung, mangrupakeun palang atawa papan anu aya di lawang panto bagean handap, biasa osok dipake diuk.
  6. Palupuh. Amparan anu dijieunna tina awi anu dicacag. Dina imah panggung mah dijadikeun titincakan atawa tempat diuk (jadi dadasar). Lamun tina kai mah biasana make papan.
  7. Pongpok, juru imah di tukang bagean luar.
  8. Pipir, tempat atawa lahan anu aya di tukangeun imah.
  9. Juru, bagean rohangan imah anu aya di deukeuteun tihang anu di pojok.
  10. Palang Dada, balok tina kai anu biasana malang ditempatkeun di luhureun tihang.
  11. Paneer, balok tina kai anu malang di handapeun palang dada. Jangkungna kira-kira sabujal tina papan atawa palupuh.
  12. Kuda-kuda. Balok tina kai nu diterapkeunana teh dengdek anu nyambungkeun tihang adeg jeung pamikul
  13. Bilik. Mangrupakeun kikiding di imah anu dijieunna tina anyaman awi meunang ngahuaan.
  14. Parako, wadah atawa tempat pikeun neundeun hawu.
  15. Paraseuneu, tempat anu dijieun di luhureun hawu pikeun ngahaneutkeun atawa ngagarang dahareun atawa nu sejenna.
  16. Langit-langit, mangrupakeun kikiding anu diteundeun di luhureun imah, anu misahkeun rohangan-rohangan imah reujeung para.
  17. Hawu, mangrupakeun tempat pikeun masak, ngasakan dahareun anu pikeun ngahurungkeun seuneuna make suluh.
  18. Hateup, mangrupakeun tutup luhureun imah anu dipake pikeun iuh-iuh anu ngiuhan imah tina panas reujeung hujan. Biasana dijieunna tina daun eurih atawa daun langkap. Bisa oge make talahab (leunjeuran awi anu dibeulah dua.
  19. Usuk. balok kai anu diteundeun dina suhunan pikeun nerapkeun ereng.
  20. Jandela, lawang anu diteundeun dina bilih paranti kaluar asupna cahya atawa angin.
  21. Panto. Papan anu dijieun tutup lawang paranti kaluar asup ka imah atawa ka sepen.
  22. Lawang Panto, lolongkrang pikeun kaluar asup ka imah atawa ka kamar.
  23. Panyaweran
  24. Ontob, tutup anu jadi tungtung handap dina hateup anu dijieunna tina kai. Ieu mah biasana lamun hateupna make kenteng.
  25. Talahab, hateup anu dijieunna tina leunjeuran awi anu dibeulah dua.
  26. Ereng. biasana dijieunna tina awi anu meunang meulahana. Dijieun pikeun ngait-ngaitkeun kenteng supaya ulah maruragan.
  27. Sosompang, bagean imah anu dihaja make iuh-iuhan tambahan (make sorondoy) tapi teu make kikiding ngan make tihang wungkul. Biasana dipake pikeun neundeun suluh atawa paparabotan sejenna.
  28. Lincar, cemped tina papan anu rubak pikeun nutup bilik ti beulah luar, lebah darurung, atawa pikeun nutup tungtung darurung nu di hareup (dina imah panggung).
  29. Wuwung : tutup hateup sapanjang sambungan suhunan, tempat patepungna kenteng/hateup dina puncak suhunan. Aya anu dijieun tina tembok, aya oge anu make injuk.
  30. Suhunan, bagian imah anu pangluhurna, ngujur manjang nurutkeun wangunan imah,

Denah Rohangan Imah Panggung (1)


Di handap ieu mangrupakeun hiji conto denah atawa gambaran rohangan-rohangan imah panggung anu biasa dipake di pakampungan:

Rohangan-rohangan Imah Panggung

Dina eta denah, anu disebut hareup teh ayana di lebah kenca, sedengkeun tukangna atawa pipih imah di lebah katuhu. Ari rohangan-rohanganana nyaeta:

  1. Rohangan tepas imah, nyaeta rohangan anu aya di hareupeun imah, anu biasana mah tara make kikiding atawa bilik. Paling lamun make kikiding teh ngan ukur semet satuur jangkungna teh. Rohangan tepas ieu, lamun dina gambar di luhur mah dituduhkeun ku hurup B.
  2. Pangkeng atawa kamar atawa sepen, dituduhkeun ku hurup A. Rohangan ieu biasa dipake pikeun istirahat atawa sare.
  3. Rohangan tengah (hurup D), nyaeta rohangan anu (biasana) ayana di tengah imah, terus oge biasana mah rada gede dibandingkeun reujeung rohangan-rohangan sejenna.
  4. Rohangan kulawarga (hurup C), biasana digunakeun pikeun hareureuy atawa caricingna barudak lamun di rohangan tengah eukeur dipake, naha eukeur aya sukuran atawa semah.
  5. Goah (hurup E), nyaeta tempat neundeun dahareun utamana sabangsaning pare atawa beas.
  6. Hawu atawa dapur. Dina ieu denah mah ayana ngahiji reujeung rohangan tengah, ngan diteundeunna di lebah tukang deukeuteun panto ka luar ti tukang. Hawu (hurup H) diteundeun dina parako (hurup I) supaya aman.
  7. Lamun kaluar ti lawang panto tukang, osok aya tetecean anu dijieun tina leunjeuran awi, anu biasa disebut golodog (hurup J). Sabenerna mah lain lawang tukang wae, da lawang hareup oge kadang aya anu make golodog. Tujuanana mah supaya gampang lamun asup ka imah. Salian ti eta oge bisa dipake ngadaweung atawa neundeun tarumpah.
  8. Di tukangeun imah biasana mah osok nyieun iuh-iuhan reujeung make tihang ngan tara make kikiding atawa bilik. Rohangan ieu mah da wangunana lain rohangan, ngan ukur tempat anu iuh pikeun teuteundeunan sabangsaning suluh atawa kai. Da dina rohangan ieu mah tara make dadampar atawa palupuh. Handapna teh ku taneuh langsung. Tempat ieu biasa disebut sosompang (hurup G)