Gadung


Inget ka caritan sepuh baheula hususna pun nini, dina jaman keur serba walurat mah gadung téh mangrupakeun kadaharan anu dijadikeun gaganti sangu. Dahar téh lain ngadaharan sangu tapi ngadaharan gadung meunang ngala ti leuweung anu tangtuna ogé meunang ngolah.

Gadung mangrupakeun salasahiji ngaran tutuwuhan anu biasana mah jadina di leuweung. Jadi henteu dipiara atawa ngahaja melak di kebon. Tangkalna ngareuy kana tatangkalan anu séjén. Areuyna laleutik, kira-kira sacuruk gedéna téh. Areuyna miboga cucuk anu lumayan seukeut. Daunna jaradi dina dahan areuy anu wangunana buleud lonjong kawas endog hayam. Ieu tutuwuhan téh miboga kembang anu ngarantuy.

Tambahanana, ceuk hiji warta (wikipedia) mah cenah anu ngaranna areuy gadung mah meulitna kana tangkal teh miboga ciri anu husus nyaéta muter sakumaha arah jarum jam lamun ditilik ti lebah luhur.

Areuy gadung

Anu bisa dimangpaatkeun atawa didahar ku jalma téh nyaéta beutina. Beuti gadung kawas beuti hui ngan loba akaran laleutik. Beuti anu geus gede bisa diala pikeun diolah. Beuti gadung mah teu bisa langsung didahar atawa langsung diasakan, tapi kudu diolah heula. Cara ngolahna ogé kudu bener-bener. Kudu nepikeun ka paramna, kudu nepikeun ka asak pisan. Da anu ngaranna beuti gadung mah miboga racun anu matak jadi panyakit ka jalma anu ngadaharna.

(Gambar meunang nginjeum ti http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e2/Diosc_hispi_090103-5117_rwg.JPG)

Kakawihan Barudak: Néngnongnéngjak


Néngnongnéngjak
toroktok kuda janggotan
pa kuwu kariaan
laukna lauk bilatung
kéjona kéjo gadung
tangtung bedog rumpung
tungtang bedog rompang
hét hét kuda janggotan
kélék monyét héhéotan
bangdung bangplak ndut em

(Dicutat tina: http://www.facebook.com/note.php?note_id=384326600734)

Kakawihan séjénna:

  1. Kakawihan Barudak: Ayun Ambing
  2. Kakawihan Barudak: Hét Hét Embé Janggotan
  3. Kakawihan Barudak: Prang Pring
  4. Kakawihan Barudak: Acung-acungan
  5. Kakawihan Barudak: Nang Ning Nang
  6. Kakawihan Barudak: Olé-oléan
  7. Kakawihan Barudak: Trang-trang Kolentrang
  8. Kakawihan Barudak: Surser
  9. Kakawihan Barudak: Sieuh-sieuh
  10. Kakawihan Barudak: Nanggerang – Nanggorek
  11. Kakawihan Barudak: Galah Ginder
  12. Kakawihan Barudak: Oyong-oyong Bangkong
  13. Kakawihan Barudak: Punten Mangga
  14. Kakawihan Barudak: Bang Bang Kalima Gobang
  15. Kakawihan Barudak: Sakentrung
  16. Ayang Ayanggung