Budak Awéwé mah Kudu Bisa Nyangu jeung Masak


Salaku budak awéwé, kudu bisa babantu ka kolot utamana babantu ka anu jadi indung. Tugas indung mah kalolobanana di dapur: nyangu, masak, mirun seuneu, jeung pagawéan di dapur anu séjénna. Kusabab kitu, budak awéwé mah biasana dikudukeun bisa nyangu reujeung masak. Najan leutik kénéh geus diajarkeun ku indungna cara-cara nyangu reujeung masak. Najan diajarkeunana henteu sacara langsung, tapi ku jalan nempokeun carana masak reujeung mantuan indung ogé geus jadi hiji cara anu alus pikeun mamatahan ka budak.

Ku jalan dipapatahan atawa diajarkeun ti leuleutik, matak mawa alus lamun geus gedéna. Geus gedé bakal biasa lamun kudu atawa dititah masak reujeung nyangu téh. Moal ngarasa sieun teu bisa kusabab geus biasa.

Hawu paranti nyangu jeung masak

Tapi hal ieu gumantung reujeung balik deui ka unggal jinisna. Da teu salawasna budak awéwé anu daékeun diajar digawé di dapur. Komo lamun masakna maké hawu mah. Aya kalana lamun kurangna sabar reujeung leukeun mah da susah atuh masak di dapur maké hawu téh. Ngahurungkeun seuneuna lumayan hésé, ditambah kudu ngasur-ngasur suluh supaya seuneuna henteu pareum, kudu niupan seuneun lamun seuneuna pareum atawa leutik.

Parobahan jaman mawa parobahan ogé kana cara masak atawa nyangu. Ayeuna mah cara masak téh teu susah teuing kawas baheula. Ayeuna mah teu kudu maké hawu reujeung suluh deui. Kari maké listrik atawa gas elpiji, geus bisa masak reujeung nyangu. Masak reujeung nyangu téh jadi gampang. Najan gampang, tetep waé diperlukeun kadaék pikeun milampahna (nyangu reujeung masakna).

Bébéné jeung Beubeureuh


Bébéné jeung beubeureuh téh ampir sarua. Duanana miboga harti anu ampir sarua. Duanana sarua nuduhkeun kana kabogoh. Ngan béda dina nerapkeunana. Anu ngaranna kabogoh atawa calon pasangan téh aya dua rupa, lalaki jeung awéwé. Lamun saurang lalaki atawa jajaka jeung awéwé atawa nyi mojang bobogohan atawa geus miboga tatali arék laki rabi, disebutna téh apanan kabogoh. Jajaka jadi kabogoh éta mojang, jeung sabalikna.

Jajaka jeung mojang keur bobogohan

Anu ngabédakeunana mah nyaéta dina nerapkeunana. Kecap bébéné dipaké pikeun sesebutan kabogoh ti jajaka ka nyi mojang. Saurang jajaka anu miboga kabogoh ka hiji mojang, jajaka éta nyebutna ka kabogohna téh nyaéta bébéné. Sedengkeun ari beubeureuh mah sesebutan ti hiji mojang ka kabogoh jajakana atawa calon pisalakieun.

Kecap anu dua ieu kadang osok pahili dina nerapkeunana. Kadang anu kuduna disebut bébéné kalahka disebut beubeureuh. Pon kitu deui sabalikna.

Sésérahan


Isuk-isuk kénéh geus ngabring, ngiringkeun calon pangantén bari angkaribung barangbawa. Teu sirikna sagala dibawa. Ti mimiti anu hampang nepikeun ka anu beurat. Ngabring teu lalaki teu awéwé, teu budak teu kolot, ngilu nganteurkeun calon pangantén lalaki ti imahna nuju ka imah calon pangantén awéwé.

Gambaran jalma keur ngabring bari mawa barang keur diserahkeun ka calon pangantén awéwé

Dina poéan dirapalanana, biasana mah bari ngiringkeun calon pangantén lalaki, jalma-jalma anu ngilu nganteur pangantén lalaki téh, bari babawaan. Babawaan pikeun bekeleun hirup rumah tangga calon panganten. Lamun kaparengah anu panganténana téh salembur, nganteurkeunana tara maké kandaraan. Ngabringna téh bari laleumpang kaasup calon panganténna. Unggal anu ngiringkeun biasana mah teu nepikeun ka henteu barang bawa. Aya anu mawa baki dieusian sagala, anu mawa baskom eusi dahareun, anu nanggung atawa ngagotong cau, nepikeun ka anu manggul atawa ngagotong lomari pakéan. Pokona mah naon anu bakal dibekelkeun ka calon pangantén pikeun ngalakonan rumah tanggana, ti kolotna calon pangantén lalaki, dibawa dina poéan harita.

Jadi sakalian dirapalan téh, ogé langsung dikirim bekel pikeun ngalakonan hirup rumah tangga. Jigana mah supaya ulah bulak balik ngirim bekel. Da geus jadi kabiasaan, lamun geus dirapalan mah, pangantén téh ngalakonan hirup rumah tanggana osok ngilu heula di imah mitoha awéwé. Salila tacan meunang atawa nyieun imah sorangan mah osok ngadon ngilu di imah kolotna pangantén awéwé. Sahanteuna lamun geus sagala dibekelan mah ku kolot pangantén lalaki, piraku henteu betah cicing di imah kolot pangantén awéwé.

(Gambar meunang nginjeum ti http://t3.gstatic.com/images?q=tbn:ANd9GcTzbc35qBlSb0Q66NyeMc_2VneFgO-9-2eoxao56eupjU1fIfz6g4fEWY9nUQ)

Ngabastakeun


Barudak anu mangkak rumaja, geus miboga sipat galak sinongnong atawa geus nincak balég tampélé, osok aya-aya waé kalakuanana téh. Barudak anu najan geus boga kahayang, tapi teu bisa terus terang sajalawantrahna. Lamun boga pamaksudan jeung kahayang ngan ukur bisa ti jauhna atawa teu bisa langsung togmol. Osok maké jalan anu malipir atawa sacara henteu langsung.

Budak anu miboga rasa resep ka lain jinis

Budak anu mangkak rumaja mah geus miboga rasa anu mikaresep ka lain jinis. Lamun budak lalaki, nya geus boga resep ka budak awéwé. Pon kitu deui sabalikna, budak awéwé geus miboga rasa resep ka budak lalaki. Ngan dina perkara resepna ieu, jarang anu wani balaka langsung ka jinisna. Lolobana mah ngan ukur bisa nyérangkeun ti kajauhan. Pikeun budak anu kurang wawanénna mah, biasana osok aya istilah ngabastakeun atawa silih bastakeun. Ngabastakeunana bisa ku ucapan atawa ku tutulisan. Tapi biasana (kalolobaanana) mah maké tutulisan anu ngahaja ditulis dina tembok atawa dina papan.

Ngabastakeun téh nyaéta nyambungkeun atawa nyebutkeun yén si Anu bogoheun atawa mikabogoh ka si Ani. Anu nulisna mah biasana babaturanana, anu ngahaja hayangeun nembrakeun kahayang haté budak anu ngaranna ditulis. Ngan dina palebah ngabastakeunana, teu kabéh didasaran kusabab budak anu diitulisna resepeun atawa mikabogoh. Aya ogé anu ngan ukur heureuy atawa moyokan. Malahan mah aya ogé budak anu ngadon ngabastakeun babaturanan si Anu bogoheun ka si Ani, padahal anu sabenerna mah manéhna sorangan anu mikaresep ka si Ani.

(Gambar meunang nginjeum ti http://ayfachry.files.wordpress.com/2011/04/pacaran1.jpg)

Pantaran Jodo Kumaha Inyana


Sakumaha disebutkeun di tulisan anu geus tiheula, anu ngaranna jodo mah sapantaran. Aya kasaruaan tingkatan antara hiji jalma reujeung jodo atawa pasanganana, utamana anu aya pakaitna reujeung tingkatan iman reujeung takwana hiji jalma. Jalma anu sampurna imanna bakal meunangkeun jodo anu sarua miboga iman anu sarimbagan atawa satingkatan. Jalma anu imanna biasa-biasa waé bakal meunangkeun pasangan anu miboga iman anu sarua. Intina mah jodo hiji jalma téh kumaha jalmana.

Nikah

Lamun hiji jalma hayang miboga jodo anu soléh, carana taya deui kajaba manéhna sorangan kudu soléh heula. Lamun hiji jalma hayang miboga jodo anu imanna alus, taya deui carana salian ti kudu ningkatkeun iman manéhna. Nya, hartina lamun hayang miboga jodo anu biasa-biasa mah, nya teu kudu kumumaha, kari jadi jalma anu biasa-biasa waé. Hal ieu bisa kaharti ku akal atawa pikiran ogé. Lamun jalma anu dibéré pilihan ngeunaan jodona hayang atawa arék milih anu soléh atawa anu salah atawa anu biasa-biasa waé, tangtuna condong kénéh pikeun milih anu soléh.

Conto leuwih jentrena, lamun si Anu milih si Ina kusabab si Ina téh mangrupakeun jalma anu soléh, tangtuna ogé si Ina moal narima lamun si Anu-na henteu soléh. Jadi gampangna mah, lamun hayang meunangkeun jodo anu soléh, taya deui jalanna kudu jadi jalma anu soléh.