Baduyut atawa Waluh Leuweung


Antanan, Lalab jeung Ubar Panyakit


Antanan (Centella asiatica) nyaéta sarupaning tutuwuhan liar anu réa tumuwuh di pakebonan, huma, sisi jalan, galengan sawah atawa di huma nu rada baseuh. Tuwuhan ieu asalna ti wewengkon Asia tropis, sumebar di Asia Tenggara (lebah wétan kidul), kaasup Indonésia, India, Republik Rakyat Cina, Jepang jeung Australia satuluyna sumebar ka saban madhab. Antanan tumuwuhna ngareuy di luhureun taneuh. Unggal bukuna miboga akar anu nanceb kana taneuh. Daunna haréjo rada buleud.

Areuy antanan

Antanan biasana mah osok dijadikeun lalab atawa deungeun sangu. Ngadaharna teu kudu diasakan heula atawa diseupan. Sanggeus diala bisa langsung didahar. Didaharna biasana mah dicoélkeun kana sambel. Sanajan ngamangpaatkeunana ngan ukur pikeun lalab wungkul, tapi sabenerna mah antanan téh miboga hasiat pikeun nyageurkeun sababaraha rupa panyakit, diantarana waé pikeun ubar panyakit kulit, memener jalanna getih dina awak, jeung réa-réa deui. Malahan mah bisa dijadikeun ubat pikeun manjangkeun umur (nunda kakolotan).

(Gambar meunang nginjeum ti http://www.blogspot.com/)

Gadung


Inget ka caritan sepuh baheula hususna pun nini, dina jaman keur serba walurat mah gadung téh mangrupakeun kadaharan anu dijadikeun gaganti sangu. Dahar téh lain ngadaharan sangu tapi ngadaharan gadung meunang ngala ti leuweung anu tangtuna ogé meunang ngolah.

Gadung mangrupakeun salasahiji ngaran tutuwuhan anu biasana mah jadina di leuweung. Jadi henteu dipiara atawa ngahaja melak di kebon. Tangkalna ngareuy kana tatangkalan anu séjén. Areuyna laleutik, kira-kira sacuruk gedéna téh. Areuyna miboga cucuk anu lumayan seukeut. Daunna jaradi dina dahan areuy anu wangunana buleud lonjong kawas endog hayam. Ieu tutuwuhan téh miboga kembang anu ngarantuy.

Tambahanana, ceuk hiji warta (wikipedia) mah cenah anu ngaranna areuy gadung mah meulitna kana tangkal teh miboga ciri anu husus nyaéta muter sakumaha arah jarum jam lamun ditilik ti lebah luhur.

Areuy gadung

Anu bisa dimangpaatkeun atawa didahar ku jalma téh nyaéta beutina. Beuti gadung kawas beuti hui ngan loba akaran laleutik. Beuti anu geus gede bisa diala pikeun diolah. Beuti gadung mah teu bisa langsung didahar atawa langsung diasakan, tapi kudu diolah heula. Cara ngolahna ogé kudu bener-bener. Kudu nepikeun ka paramna, kudu nepikeun ka asak pisan. Da anu ngaranna beuti gadung mah miboga racun anu matak jadi panyakit ka jalma anu ngadaharna.

(Gambar meunang nginjeum ti http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e2/Diosc_hispi_090103-5117_rwg.JPG)

Ayun-ayunan


Ari ayun-ayunan mah mangrupakeun hiji ngaran pikeun kaulinan barudak anu nyarupaan kana ayunan pikeun kolot anu ngayunkeun budakna anu masih kénéh orok supaya gancang saré jeung tibra saréna. Lamun kolot mah nyieun ayunan pikeun orok téh osok maké samping kebat anu digantungkeun kana palang di imah, ari barudak mah biasana nyieun ayun-ayunana téh osok dina dahan tatangkalan. Naha tatangkalan anu aya di buruan imah atawa di tempat arulin barudak. Tatangkalan anu osok dipaké pikeun nyieun ayun-ayunan téh nyaéta tangkal kopi, tangkal jéngkol, rambutan atawa tatangkalan séjénna. Pokona mah tatangkalan anu gampang kahontal pikeun barudak, pangpangna dahan éta tangkal téh gampang pikeun nalikeun atawa ngagangtungkeun ayun-ayunan anu dijieun. Salian ti éta ogé, dahan anu dipaké pikeun ngagantungktun ayun-ayunan téh kuat lamun ayun-ayunana dipaké ku barudak.

Ayunan pikeun orok (foto meunang ngundeur ti: http://bp3.blogger.com/_x9bDHzhLbY4/R_G7kHPMjXI/AAAAAAAAAZo/gYB3SoUZpWU/s1600-h/Baayun+Maulid+1.jpg)

Ayun-ayunan ieu sahenteuna aya dua jinis, lamun ditempo tina wangunana atawa rupana: aya ayun-ayunan tina tali, bisa tali tina awi tali atawa tali rapia atawa tina areuy anu kuat. Aya ogé ayun-ayunan anu dijieunna tina leunjeuran awi (hususna awi tali). Jadi anu ngabédakeunana téh bahan atawa rupa bahan anu dipakéna.