Ngala Sireum Maké Gagang tina Jukut


ngala sireum
Ngala sireum

Nimu potrét anu diunggahkeun ku Kang Nanda Mustafa Kamil‎ dina pésbuk. Inget ka jaman baheula keur budak. Kaulinan pikeun ngala sireum dina liangna ku jalan ngagunakeun gagang kembang jujukutan.

Jukut (naon nya ngaran jukutna téh) anu keur kembangan diala gagang kembangna atawa dicabut tina tangkalna. Gagang kembang éta dipaké pikeun ngagéré atawa ngarojok sireum anu aya di jero liangna.

Liang sireumna mah osok manggihan dina taneuh. Liang tegesna liang anu dipaké cicing sireum diasupan gagang kembang bari diputer-puter. Teu lila dicabut. Lamun kabeneran mah biasana dina gagang kembang téh osok aya sireuman napel, tegesna ngagégél eta gagang kembang anu rada hipu.

Sireumna mah aya kalana dipaké heureuy atawa diantepkeun waé. Da anu pentingna ngagéré sireumna.

Ngala Suluh


Inget ka jaman baheula mangsa nimu potret ieu di mandala pesbuk.

Babarengan reujeung babaturan mangsa balik sakola arindit bari mawa bedog ke kebon atawa ka sisi leuweung. Seja neangan suluh, boh tina dahan tatangkala anu maruragan atawa tangkal kaina soeangan anu paeh.

ngala suluh
Barudak ngala suluh

Balikna suluh teh ditalian terus dipanggul. Bisa dipanggul langsung atawa ditanggung. Lamun meunangna saeutik dipanggul, lamun loba ditanggung. Atawa bisa oge disumiat, ditanggung tapi suluhna ngan sabeulah.

Gugulusuran


Gugulusuran make dahan tangkal Jambe (upih)
Gugulusuran make dahan tangkal Jambe (upih)

Kabeneran manggihan potrét di pésbuk anu mintonkeun kahirupan barudak anu keur arulin di buruan. Arulinna mah teu pira, ngan ukur ngagugusur budak séjén anu diuk dina palapah atawa dahan tangkal Jambé anu biasa disebut Upih.

Dahan tangkal Jambé anu murag kusabab geus garing, biasana mah osok dipulung. Terus daun anu narapel dina dahanna diberesihan. Anu dikarikeun teh dahan tangkal Jambé katut salakopna. Salakopna éta anu dipaké diuk ku budak anu digusurna. Ari dahan anu meunang meresihan daunna dipaké cecekelan budak anu ngagusurna.

Bisa disebutkeun ramé ogé dina prak-prakan arulin gugulusuran ieu téh. Komo lamun dina tempat anu mudun mah, teu kudu susah-susah ngagusur palapah Jambé. Da digusur ku tanaga saeutik ogé bisa kagusur. Malahan lamun taneuhna leucir atawa leueur mah bisa waé sina ngagulusur, teu kudu susah-susah digusur. Ari dinu datar mah nya kudu digusur maké tanaga, komo dinu nanjak mah bisa-bisa teu kagusur.

Dina ngagusurna, biasana mah piligenti. Saurang digusur, engkéna ngagusur budak anu asalna ngagusur. Silih gusur waé….

Potret pesbuk Jecky Suryana‎

Keketepélan


Barudak anu keur keketepelan
Barudak anu keur keketepelan

Manggihan potrét ti pésbuk (ngan poho deui panumbuna) anu mintonkeun barudak (dua urang budak) anu keur ngéker ketepél. Duka ngécéng naon tah teu apal. Tapi biasa mah, lamun baheula maké ketepél téh taya deui kajaba ngécéng manuk.

Manuk anu aya di luhureun tangkal, anu keur eunteup dina dahan tatangkalan téh ngahaja diketepél. Susuganan jeung susuganan waé keuna kana manukna. Itung-itung ngala manuk. Pélorna biasana mah maké batu leutik anu rada buleud.

Hanjakal waé dina waktuna ngetepel manuk téh taya anu keuna waé, da geningan pélorna téh osok ka mana waé melesatna. Sanajan dikécéng ogé taya anu keuna kana manukna. Salian ti kusabab perenah manukna anu jauh di luhur tangkal, ogé susah ngékerna. Béda reujeung bedil anu osok dipaké bebedil nalika ngala manuk.

(Potret meunang manggih ti pesbuk)

Barudak Sakola SD Gandasoli Purwakarta Milu Tandur


Barudak sakola SD Gandasoli Kabupatén Purwakarta sababaraha waktu anu geus kaliwat ngiluan tandur di sawah masarakat. Kalawan dibarengan ku guru-guruna katut diluuhan ku Bupati Purwakarta, Pa H. Dédi Mulyadi, SH, barudak babarengan melakeun binih paré di sawah (tandur). Teu anéh lamun sawah lima kotak anu legana 2000 méter téh henteu lila ogé geus réngsé dipelakan binih paré. Barudak anu miluan kana ieu tandur mani galumbira. Maranéhna meunangkeun pangalaman anyar anu henteu kapanggih salila diajar di sakola.

Barudak Sakola SD Gandasoli Purwakarta Milu Tandur
Barudak Sakola SD Gandasoli Purwakarta Milu Tandur

Nurutkeun inpo anu diancokeun ku loka pamaréntah Kabupatén Purwakarta, cenah ieu kagiatan téh mangrupakeun ihtiar guru-guru di Désa Gandasoli pikeun méré atikan ka barudak sakola ngeunaan tata cara melak paré di sawah. Sakumaha piwejang Bupati Purwakarta, cenah, ngatik barudak téh alusna mah langsung prakték di masarakat.

Sanggeus réngsé melakeun paré, ditungtungan ku hareureuy maké leutak. Barudak téh silih balédog ku leutak sawah. Teu anéh lamun pakéan anu diparakéna téh pinuh ku leutak.